Domain satışında 60 gün kilidi nasıl yönetilir?

60 gün kilidi domain satışını engellemez; çoğu zaman sadece farklı registrara transferi geciktirir. Doğru akışı seçerseniz satış bozulmaz.

Aşağıdaki ayrım, yeni kayıt, önceki transfer ve sahiplik değişikliği kilitlerini ayırıp alıcıya sunulacak yolu seçmenizi sağlar.

Kilidin neyi engellediğini ayırın​

Domain piyasasında karışıklık genelde aynı kelimeyle üç ayrı işi anlatmaktan çıkıyor: satış, sahiplik değişimi ve registrar transferi. gTLD tarafında 60 gün kuralı çoğunlukla alan adını başka bir kayıt kuruluşuna taşımayı sınırlar; alan adını pazarlık konusu yapmanızı veya alıcıyla anlaşmanızı tek başına geçersiz kılmaz.

60 gün kilidi şu durumlarda karşınıza çıkabilir: alan adı yeni kayıt edilmişse, yakın zamanda başka registrar'dan transfer edilmişse veya registrant adı, kuruluşu ya da e-postası gibi sahiplik verileri değiştirilmişse. Sahiplik değişikliğinde bazı kayıt kuruluşları önceden opt-out imkanı sunabilir; sunmak zorunda değiller.

Bu yüzden '60 gün içinde satılmaz' yerine '60 gün içinde farklı kayıt kuruluşuna taşınamayabilir' demek daha doğru. Alıcı alan adını hemen kendi hostingine bağlamak istiyorsa, çoğu senaryoda DNS veya nameserver değişikliği registrar transferinden ayrı değerlendirilir; fakat panel, uyuşmazlık, hold veya dondurma durumu buna engel olabilir.

Satış, transfer ve push aynı şey değil​

Satış, alıcıyla fiyat ve teslim şartında anlaşmanızdır; inter-registrar transfer ise domainin bir kayıt kuruluşundan başka bir kayıt kuruluşuna taşınmasıdır. Aynı kayıt kuruluşu içindeki hesap değişimi, piyasada çoğu zaman push diye anılır ve registrar destekliyorsa kilit bitmeden teslim alternatifi olabilir.

Push seçeneği otomatik hak gibi yazılmamalı. Alıcının aynı kayıt kuruluşunda hesap açması gerekebilir, aracı pazar yerinin kuralları devreye girebilir ve sahiplik bilgisi değişikliği yeni bir inter-registrar kilidi doğurabilir.

Durumu satıştan önce okuyun​

İlana çıkmadan önce registrar panelindeki kilit ve transfer ekranını, mümkünse RDAP/WHOIS çıktısındaki kayıt tarihini, son transfer tarihini ve EPP durum kodlarını birlikte okuyun. clientTransferProhibited tek başına 'satılamaz' anlamına gelmez; bazen kullanıcı tarafından açılıp kapatılan güvenlik kilididir, bazen de politika kaynaklı bekleme süresidir.

serverTransferProhibited, pendingTransfer, redemptionPeriod veya uyuşmazlık/mahkeme kaynaklı bir kayıt varsa konu sıradan satış akışından çıkar. Böyle bir durumda ilanda 'hemen transfer' demek yerine önce kayıt kuruluşunun bu statüyü hangi nedenle koyduğunu öğrenmek gerekir.

Auth-Code, EPP code veya transfer kodu, farklı registrara transferde gerekir; fakat kodun elinizde olması kilidin kalktığı anlamına gelmez. Politika kilidi sürüyorsa transfer talebi yine reddedilebilir.

Alıcıya sunulacak teslim yolunu seçin​

Kilitli bir domaini satarken alıcının aynı kayıt kuruluşunda hesap açıp açamayacağını, ödemeyi hangi aşamada güvenceye alacağınızı ve kilit bitmeden farklı registrara taşıma vaat etmeyeceğinizi baştan yazın.

• Kilitsiz domain: Alan adını unlock edip transfer koduyla alıcının seçtiği kayıt kuruluşuna taşıma senaryosu en nettir. Ödeme şartı, transferin başlatılması mı yoksa alıcının hesabında görünmesi mi sorusunu açıkça cevaplamalıdır.
• Kilitli ama satış acil: Alıcı kabul ederse aynı kayıt kuruluşu içinde hesap değişimi yapılabilir. Bu durumda teslim kriteri, alıcının panelde domaini yönetebilmesi ve iletişim/sahiplik bilgilerinin planlanan şekilde güncellenmesidir.
• Alıcı mutlaka kendi registrarını istiyor: Satışı bugün yapıp transferi kilit bitişinden sonraki tarihe bağlamak mümkündür; ancak bu, ödeme ve iade şartları açık yazılmadığında anlaşmazlık üretir.

Hedef farklı registrara taşımaksa, sahiplik verilerini aceleyle değiştirmeden önce transfer sırasını netleştirin. Bazı değişiklikler yeni bir 60 gün kilidi tetikleyebileceği için 'önce bilgileri güncelleyeyim, sonra transfer ederim' planı ters tepebilir.

.tr ve farklı uzantılarda aynı varsayımı yapmayın​

ICANN transfer politikası.com.net.org gibi ICANN sözleşmeli gTLD alan adlarında ana başvuru noktasıdır. Ülke kodlu uzantılarda registry kuralları farklı tarafında yetkili çerçeve TRABİS ve kayıt kuruluşları üzerinden yürür.

TRABİS kaynaklarında kayıt kuruluşları arasında transfer imkanı ve 'dondurma' kavramı ayrı anlatılır. Dondurma, alan adı kaydındaki bilgilerin değiştirilmesi, satış, devir, feragat ve kayıt kuruluşuna transfer gibi işlemleri durdurabilirken yenilemeyi ayrı tutan bir durumdur. Bu satışında gTLD'deki 60 gün kuralını kopyalamak yerine, ilgili kayıt kuruluşunun ve TRABİS durumunun okunması gerekir.

İlan metninde belirsizliği azaltın​

Domain satış ilanında transfere ilişkin bölüm kısa ama ölçülebilir olmalı. 'Anında teslim' yazacaksanız bunun farklı registrara transfer mi, aynı kayıt kuruluşunda push mı, yoksa sadece DNS kontrolünün devri mi olduğunu belirtin.

• Registrar: Alan adının hangi kayıt kuruluşunda bulunduğunu yazın.
• Kilit durumu: Yeni kayıt, son transfer veya sahiplik değişikliği nedeniyle bekleme varsa bunu 'şu tarihten önce farklı registrara transfer vaat edilmiyor' gibi ifade edin.
• Teslim yöntemi: Transfer kodu, internal push veya pazar yeri/aracı akışı seçeneklerinden hangisini kullanacağınızı yazın.
• Ödeme koşulu: Domain alıcı hesabında göründüğünde mi, transfer talebi başladığında mı, yoksa aracı onayıyla mı ödeme serbest kalacak; bunu önceden netleştirin.

Bu bilgiler pazarlığı yavaşlatmaz; aksine alıcının riskini ölçmesini sağlar. Özellikle yüksek bedelli satışlarda 'önce parayı gönder, sonra bakarız' yaklaşımı hem alıcı hem satıcı için gereksiz güven problemi doğurur.

Kilit fiyatı değil, kapanış biçimini etkiler​

60 gün kilidi tek başına domainin değerini düşüren bir kusur değildir; kısa, markalaşabilir veya aranan bir alan adında alıcı beklemeyi kabul edebilir. Buna karşılık kurumsal alıcı kendi hesabına ve kendi kayıt kuruluşuna hemen almak zorundaysa kilit, kapanış tarihini ve ödeme planını etkiler.

Bu yüzden pazarlıkta indirimi 'kilit var' diye otomatik açmak yerine masraf ve gecikme üzerinden düşünmek daha sağlıklıdır. Aynı registrar içinde güvenli teslim mümkünse indirim gerekçesi zayıflar; alıcı farklı registrara hemen taşıyamıyorsa, bekleme süresi ve aracı masrafı fiyat konuşmasına dahil edilebilir.

En güvenli ilan dili, satışı abartmadan şu sınırı koyar: domain satılabilir, fakat farklı kayıt kuruluşuna transfer; uzantıya, statüye, son işlem tarihine ve kayıt kuruluşunun o an uyguladığı kurala bağlıdır.