- Konu sahibi
- #1
Linux bilgisayara kuruluysa bilgisayarı açın ve açılışta işletim sistemi seçme ekranı gelirse Linux seçeneğini belirleyin. Linux tek işletim sistemi olarak kuruluysa genellikle ek seçim yapmadan başlar; çift açılış kullanıyorsanız GRUB veya bilgisayarın önyükleme menüsünden Linux’a ait önyükleme girişini seçmeniz gerekir; UEFI menüsü her zaman doğrudan disk bölümünü göstermez.
Linux tek işletim sistemi olarak kurulmuşsa önyükleme menüsü görünmeyebilir. Bu durumda bilgisayar doğrudan Linux giriş ekranına geçer. Çift açılışta ise varsayılan seçenek ve bekleme süresi dağıtımın önyükleyici ayarlarına bağlıdır.
Örneğin bilgisayarın açılışında aşağıdaki gibi bir menü görüyorsanız:
Normal kullanım için
Menü hiç görünmeden diğer işletim sistemi açılıyorsa bilgisayarın önyükleme sırası Linux diski yerine başka bir diski önce deniyor olabilir. Yeniden başlatıp geçici önyükleme menüsünden Linux’un bulunduğu diski seçin. Linux her seferinde elle seçildiğinde çalışıyor ancak varsayılan olmuyorsa kalıcı önyükleme sırası ayrıca düzeltilmelidir.
Aşağıdaki ayrım, karşılaştığınız ekrana göre doğru seçimi yapmanıza yardımcı olur.
USB’den Linux açmak, kurulu sistemi başlatmakla aynı şey değildir. USB belleği takıp bilgisayarın önyükleme menüsünden USB aygıtını seçerseniz çoğu dağıtım canlı oturum veya kurulum ekranı gösterir. Kurulu Linux’u açmak istiyorsanız dahili diskteki Linux girişini seçin.
Önce ekranda hata mesajı mı, siyah ekran mı, yoksa başka işletim sisteminin doğrudan açılması mı olduğunu ayırın. Başka sistem doğrudan açılıyorsa sorun çoğunlukla yanlış önyükleme seçiminin yapılmasıdır. GRUB menüsü geliyor fakat Linux başlamıyorsa hata metnini not edin. Dağıtım sunuyorsa önceki çekirdek veya belgelenmiş kurtarma akışı değerlendirilebilir; aynı başarısız girişi sınırsız tekrar etmeyin.
Hiçbir önyükleme seçeneği görünmüyorsa Linux diskinin bilgisayar tarafından algılanıp algılanmadığını firmware ayarlarında kontrol edin. UEFI ve eski BIOS önyükleme biçimlerinin karıştırılması, kurulmuş sistemin menüde görünmemesine yol açabilir. Bu ayarı değiştirmeden önce mevcut kurulumun hangi biçimi kullandığından emin olun; yanlış değişiklik diğer sistemin de açılmasını engelleyebilir.
Giriş ekranına kadar geliyorsanız Linux zaten açılmış demektir; bundan sonraki problem parola, grafik masaüstü veya kullanıcı yapılandırmasıyla ilgilidir. Parolanızı kabul etmiyorsa klavye düzenini ve Caps Lock durumunu kontrol edin.
Kurulu Linux’u başlatma
- Bilgisayarı tamamen kapatın veya yeniden başlatın.
- Açılış logosu göründüğünde ekranda belirtilen önyükleme menüsü tuşuna basın. Bu tuş bilgisayara göre değişir; sık kullanılan tuşlar arasında
F12,F11,Escbulunabilir. - Listede Linux’un kurulu olduğu diski ya da Linux dağıtımının adını seçin.
- Çift açılış menüsü gelirse Linux seçeneğini seçip
Entertuşuna basın. - Giriş ekranı görünürse kullanıcı parolanızı yazın. Masaüstü veya terminal açıldığında Linux başlatılmış olur.
Linux tek işletim sistemi olarak kurulmuşsa önyükleme menüsü görünmeyebilir. Bu durumda bilgisayar doğrudan Linux giriş ekranına geçer. Çift açılışta ise varsayılan seçenek ve bekleme süresi dağıtımın önyükleyici ayarlarına bağlıdır.
Somut örnek: Linux ve başka bir sistem birlikte kuruluysa
Örneğin bilgisayarın açılışında aşağıdaki gibi bir menü görüyorsanız:
Kod:
Linux
Advanced options for Linux
Other operating system
Normal kullanım için
Linux satırını seçin. Advanced options genellikle farklı çekirdek veya kurtarma seçenekleri içindir; sorun yoksa bu seçeneği kullanmayın. Linux seçildikten sonra üretici logosu, açılış ekranı ve ardından giriş ekranı gelmesi beklenen sonuçtur.Menü hiç görünmeden diğer işletim sistemi açılıyorsa bilgisayarın önyükleme sırası Linux diski yerine başka bir diski önce deniyor olabilir. Yeniden başlatıp geçici önyükleme menüsünden Linux’un bulunduğu diski seçin. Linux her seferinde elle seçildiğinde çalışıyor ancak varsayılan olmuyorsa kalıcı önyükleme sırası ayrıca düzeltilmelidir.
Hangi açılış yöntemini seçmelisiniz?
Aşağıdaki ayrım, karşılaştığınız ekrana göre doğru seçimi yapmanıza yardımcı olur.
| Durum | Seçilecek seçenek | Beklenen sonuç |
|---|---|---|
| Linux tek sistem olarak kurulu | Varsayılan disk veya Linux | Linux giriş ekranı açılır |
| Çift açılış menüsü var | Linux | Seçilen Linux kurulumu başlar |
| USB’den deneme yapılacak | UEFI/EFI altında USB aygıtı | Kurulum veya canlı oturum ekranı açılır |
| Kurtarma gerekiyor | Advanced options veya recovery | Bakım seçenekleri gösterilir |
USB’den Linux açmak, kurulu sistemi başlatmakla aynı şey değildir. USB belleği takıp bilgisayarın önyükleme menüsünden USB aygıtını seçerseniz çoğu dağıtım canlı oturum veya kurulum ekranı gösterir. Kurulu Linux’u açmak istiyorsanız dahili diskteki Linux girişini seçin.
Linux açılmıyorsa ne kontrol edilmeli?
Önce ekranda hata mesajı mı, siyah ekran mı, yoksa başka işletim sisteminin doğrudan açılması mı olduğunu ayırın. Başka sistem doğrudan açılıyorsa sorun çoğunlukla yanlış önyükleme seçiminin yapılmasıdır. GRUB menüsü geliyor fakat Linux başlamıyorsa hata metnini not edin. Dağıtım sunuyorsa önceki çekirdek veya belgelenmiş kurtarma akışı değerlendirilebilir; aynı başarısız girişi sınırsız tekrar etmeyin.
Hiçbir önyükleme seçeneği görünmüyorsa Linux diskinin bilgisayar tarafından algılanıp algılanmadığını firmware ayarlarında kontrol edin. UEFI ve eski BIOS önyükleme biçimlerinin karıştırılması, kurulmuş sistemin menüde görünmemesine yol açabilir. Bu ayarı değiştirmeden önce mevcut kurulumun hangi biçimi kullandığından emin olun; yanlış değişiklik diğer sistemin de açılmasını engelleyebilir.
Giriş ekranına kadar geliyorsanız Linux zaten açılmış demektir; bundan sonraki problem parola, grafik masaüstü veya kullanıcı yapılandırmasıyla ilgilidir. Parolanızı kabul etmiyorsa klavye düzenini ve Caps Lock durumunu kontrol edin.