Windows 10 kurulumu

Kuruluma başlamadan önce neyi netleştirmelisiniz?​

Windows 10 kurulumu için ilk karar, mevcut sistemi koruyup korumayacağınızdır. Bilgisayarınızda çalışan bir Windows varsa yükseltme kurabilir, disk tamamen temizlenecekse temiz kurulum yapabilirsiniz. Yükseltme genelde daha az zaman alır ve dosyaları koruma ihtimali yüksektir; temiz kurulum ise eski hataları, gereksiz yazılımları ve bozulmuş ayarları geride bırakmak için daha uygundur.

Burada önemli nokta şu: Windows 10 artık destek almıyor. Microsoft, Windows 10 için destek sonunun 14 Ekim 2025 olduğunu ve bu tarihten sonra güvenlik güncelleştirmeleri ile teknik desteğin sağlanmadığını belirtiyor. Bu yüzden yeni kurulum planlarken, cihazın Windows 11’e uygun olup olmadığını da ayrıca düşünmek gerekir. Eğer cihaz Windows 11’i destekliyorsa doğrudan o sürüme geçmek daha mantıklı olabilir.

Kurulumdan önce yapılacak hazırlıklar​

İşleme geçmeden önce birkaç kontrol hata riskini ciddi biçimde azaltır:

• Önemli dosyaları harici diske veya buluta yedekleyin.
• Kurulum sonrası kullanacağınız ağ sürücüsü, ekran kartı ve anakart sürücülerini önceden hazırlayın.
• BIOS/UEFI giriş tuşunu öğrenin.
• Diskte yeterli boş alan olduğundan emin olun.
• Elinizde doğru sürüm için kurulum medyası bulunduğunu kontrol edin.

Kurulum medyası yoksa çoğu kullanıcı için en pratik yöntem USB bellek üzerinden kurulum yapmaktır. Bu yaklaşım hem temiz kurulumda hem de onarım amaçlı kurulumda işe yarar.

USB ile kurulum nasıl yapılır?​

En yaygın yöntem, kurulum dosyasını bir USB belleğe yazdırıp bilgisayarı bu bellekten başlatmaktır. Genel akış şöyledir:

• Kurulum USB’sini hazırlayın.
• Bilgisayarı USB’den başlatın.
• Dil, saat ve klavye seçeneklerini seçin.
• Kurulumu başlatın.
• Ürün anahtarı sorulursa uygun lisans durumunu seçin.
• Kurulum türünü yükseltme veya özel kurulum olarak belirleyin.
• Disk bölümünü seçin veya gerekiyorsa yeni bölüm oluşturun.
• Kurulum tamamlandıktan sonra ilk ayarları yapın.

Temiz kurulumda bölüm seçimi kritik adımdır. Yanlış diski silmek veri kaybına yol açabileceği için, özellikle birden fazla disk bağlıysa dikkat edilmelidir.

BIOS/UEFI ve disk düzeni neden önemlidir?​

Kurulumun takıldığı durumların önemli bir kısmı işletim sisteminden değil, başlangıç ayarlarından kaynaklanır. UEFI modunda kurulum yapmak çoğu modern sistem için daha uygundur. Legacy/CSM ayarları ise eski sistemlerle uyumluluk için gerekir; fakat yanlış mod seçilirse kurulum diski görünmeyebilir veya önyükleme sorunu oluşabilir.

Ayrıca disk biçimi de önemlidir. Modern sistemlerde GPT düzeni ve UEFI birlikte tercih edilir. Eski donanımda MBR gerekebilir. Hangi düzenin gerektiği, bilgisayarın firmware yapısına ve kurulumu hangi modda başlattığınıza bağlıdır.

Sık yapılan hatalar​

Windows 10 kurulumu sırasında en sık görülen sorunlar genelde basit ama can sıkıcıdır:

• Yanlış USB’den başlatmak
• Eski ve bozuk kurulum medyası kullanmak
• Yanlış diski biçimlendirmek
• Sürücüleri kurulumdan sonra aramayı unutmak
• BIOS/UEFI ayarını diske uygun olmayan modda bırakmak
• Etkin olmayan bir ağ veya internet bağlantısı nedeniyle ilk kurulumu yarım bırakmak

Özellikle temiz kurulum yapanlar, dosya yedeği almadan bölümleri silme hatasına düşmemelidir. Yükseltme yapanlar ise kurulum tamamlanmadan antivirüs, eski sürücüler veya arka planda çalışan bakım yazılımları yüzünden sorun yaşayabilir.

Kurulumdan sonra yapılması gerekenler​

Kurulum bitince iş aslında yeni başlar. İlk açılışta yapılacaklar şunlardır:

• Windows güncellemelerini çalıştırın.
• Chipset, ekran kartı ve ses sürücülerini yükleyin.
• Aygıt Yöneticisi’nde bilinmeyen aygıt kalıp kalmadığını kontrol edin.
• Geri yükleme noktası veya yedekleme planı oluşturun.
• Kullanmadığınız başlangıç programlarını kapatın.

Yeni kurulan sistemlerde performans farkı genellikle bu aşamada ortaya çıkar. Doğru sürücüler yüklenmeden sistem tam verimli çalışmaz. Bu yüzden kurulum tamamlandıktan sonra yalnızca masaüstüne gelmesi yeterli sayılmaz; sürücü ve güncelleme tarafı da tamamlanmalıdır.

Windows 10 mu, Windows 11 mi?​

Eğer kurulum yapacağınız cihaz yeni sayılabilecek bir sistemse, önce Windows 11 uyumluluğunu kontrol etmek daha doğru olur. Microsoft’un güncel yaklaşımı, Windows 10 yerine desteklenen sürüme geçmeyi teşvik ediyor. Cihazınız Windows 11 gereksinimlerini karşılamıyorsa ve Windows 10 kullanmaya devam edecekseniz, güvenlik desteği durumunu bilerek karar vermeniz gerekir.

Kısacası, Windows 10 kurulumu bugün hâlâ yapılabilir; ama yeni kurulumda sadece “çalıştırmak” değil, cihazın uzun vadeli destek durumunu da hesaba katmak gerekir.