- Konu sahibi
- #1
WordPress multisite nedir?
WordPress multisite, tek bir WordPress kurulumu üzerinden birden fazla web sitesini aynı ağ içinde yönetmenizi sağlayan özelliktir. Siteler ortak WordPress çekirdeğini kullanır; ancak her sitenin yazıları, sayfaları, ayarları ve kullanıcı erişimleri ayrı tutulabilir. Ağın tamamını yöneten kullanıcıya Süper Yönetici denir. Bu kullanıcı, siteleri ve ağ genelindeki eklenti-tema kullanımını yönetebilir.
Nasıl çalışır?
Multisite yapısında bir ana site ve ona bağlı alt siteler bulunur. Alt siteler aynı kurulumun parçasıdır fakat her biri farklı içerik yayımlayabilir. Siteler iki temel adres modeliyle düzenlenebilir:
- Alt dizin:
example.com/magazagibi. - Alt alan adı:
magaza.example.comgibi. Bunun çalışması için alan adı DNS ve sunucu yapılandırmasının uygun olması gerekir.
Eklenti ve temalar ağ genelinde kurulabilir. Ancak bir eklentinin bütün sitelerde etkin olması zorunlu değildir; ağ yöneticisi, izin verilen yapılandırmaya göre eklentiyi belirli sitelerde etkinleştirebilir. Her site kendi yöneticisine sahip olabilir, fakat site yöneticisi ağın tamamındaki ayarları ve diğer siteleri yönetemez.
Örneğin bir eğitim kurumunun
example.com adresinde ana kurumsal sitesi, example.com/istanbul adresinde İstanbul kampüsü ve example.com/ankara adresinde Ankara kampüsü olsun. Her kampüs kendi duyurularını yayımlayabilir. Buna karşılık WordPress çekirdeği, ağda bulunan ortak tema ve merkezi eklenti yönetimi tek kurulumdan yürütülür.Multisite ne zaman uygundur?
Multisite, yönetim ve teknik yapı ortak olan çok sayıda benzer site için uygundur. Kampüsler, şubeler, dil sürümleri, yayın ekipleri veya aynı kurumun departman siteleri buna örnektir. Sitelerin birbirinden tamamen bağımsız olması, farklı sunucu ayarları gerektirmesi veya farklı ekiplerin tüm teknik yönetimi ayrı yürütmesi gerekiyorsa ayrı WordPress kurulumları daha uygun olabilir.
Aşağıdaki ayrım karar vermeyi kolaylaştırır:
| İhtiyaç | Multisite yaklaşımı | Daha uygun alternatif |
|---|---|---|
| Ortak tema ve eklentilerle çok sayıda benzer site | Genellikle uygundur | — |
| Her sitenin tamamen bağımsız teknik yönetimi | Yönetim sınırları yetersiz kalabilir | Ayrı kurulumlar |
| Tek merkezden kullanıcı ve güncelleme yönetimi | Uygundur | — |
| Siteler arasında zorunlu içerik paylaşımı | Yerleşik olarak otomatik değildir | Uygun eklenti veya özel geliştirme |
Multisite, sitelerin içeriklerini otomatik olarak ortaklaştırmaz. Bir sitede oluşturulan yazı diğer sitede kendiliğinden görünmez. İçerik eşitleme veya özel iş akışı ayrıca tasarlanır. Kullanıcı hesapları ise zaten ağdaki ortak tablolarda tutulur; her siteye atanan roller ayrı yönetilir.
Kurulum kararı ve temel işlem
Mevcut tekil siteyi multisite ağına dönüştürmeden önce tam dosya ve veritabanı yedeği alın. Özellikle eklentilerin, temaların ve özel kodların çoklu site yapısıyla uyumunu kontrol edin. Üretim sitesinde doğrudan denemek yerine önce kopya veya test ortamında doğrulamak daha güvenlidir.
- Ağın hangi sitelerden oluşacağını, adres modelini ve her sitenin yöneticisini belirleyin.
- Dosya ve veritabanı yedeğini alın; mevcut özel eklenti ve tema kodlarını test edin.
- Test ortamında eklentileri geçici devre dışı bırakın.
wp-config.phpiçinde durma yorumundan öncedefine( 'WP_ALLOW_MULTISITE', true );ekleyerek Araçlar > Ağ Kurulumu ekranını açın. Bu satır tek başına ağı kurmaz; ekrandaki seçimlerden sonra kurulumunuza özel yönergeleri izleyin. - Gösterilen yapılandırma değişikliklerini uygulayıp yönetici oturumunu yenileyin.
- Ağ yönetiminden ilk alt siteyi oluşturun ve site yöneticisini atayın.
- Tema, eklenti ve kullanıcı yetkilerini önce test sitesinde doğrulayın; ardından gerçek içerik akışını taşıyın.
İşlem sonunda ağ yönetimi görünüyorsa ve oluşturulan alt site kendi adresinde açılıyorsa temel yapı çalışıyor demektir. Alt site açılmıyor, yönlendirme döngüsü oluşuyor veya alt alan adı çözümlenmiyorsa sorun genellikle adres modeli, sunucu yönlendirmesi, DNS ya da ağ yapılandırmasındadır; bu durumda içerik taşımaya başlamadan önce altyapıyı düzeltin.
Sık sorulan sorular
Multisite siteleri aynı veritabanını mı kullanır?
Standart kurulumda ağ aynı veritabanını kullanır. Sitelerin içerik ve ayar tabloları ayrılırken kullanıcı tabloları ortaktır; bu yapı ayrı siteler arasında güvenlik izolasyonu sağlamaz. Bu nedenle veritabanı yedeği ve geri yükleme planı ağın tamamı düşünülerek hazırlanmalıdır.
Bir alt siteyi daha sonra bağımsız WordPress sitesine ayırabilir miyim?
Ayırmak mümkündür, fakat yalnızca dosyaları kopyalamak yeterli değildir. İlgili site verileri, medya dosyaları, kullanıcı ilişkileri, adresler ve yapılandırmalar ayrıca taşınıp test edilmelidir.
Multisite siteler arasında kullanıcılar otomatik olarak ortak mıdır?
Kullanıcı hesabı ağ düzeyinde bulunabilir, ancak hangi siteye hangi rolde erişeceği ayrıca belirlenir. Bir kullanıcının bir sitede yetkili olması diğer tüm sitelerde otomatik olarak yönetici olduğu anlamına gelmez.
